Ceza Hukuku

Ağır Ceza Mahkemesi Kararına İstinaf Başvurusu

Ağır ceza istinaf başvurusu, ağır ceza mahkemesinin hükmüne karşı bölge adliye mahkemesine yapılan kanun yolu başvurusudur. Süre, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftadır (CMK 273).

Nereye yapılır: Dilekçe, kararı veren ağır ceza mahkemesine verilir. Dosya Bursa’daki kararlar için Bursa Bölge Adliye Mahkemesi ceza dairelerine gönderilir.

Olası kararlar: Esastan ret, düzelterek esastan ret, bozma veya duruşma açarak yeniden hüküm. Yalnızca sanık istinaf etmişse ceza artırılamaz.

Resen istinaf: 15 yıl ve daha fazla hapis cezası içeren hükümler, başvuru olmasa bile istinaf incelemesinden geçer.

Duruşma biter ve heyet hükmü açıklar: sekiz yıl hapis. O an her şey bitmiş gibi görünür. Oysa yargılama henüz kesinleşmemiştir. Karar, bir üst mahkemede baştan incelenebilir. Ağır ceza mahkemesi kararına istinaf başvurusu bu incelemenin kapısını açar. Bu yazıda süreyi, dilekçeyi, bölge adliye mahkemesinin verebileceği kararları ve sonrasını anlatıyorum.

İstinaf Nedir?

Ağır ceza mahkemesi kararına istinaf, hükmün bölge adliye mahkemesi tarafından hem olay hem hukuk yönünden yeniden incelenmesidir. İtirazdan farklıdır. İtiraz, tutuklama gibi ara kararlara karşı kullanılır. Temyizden de farklıdır. Temyiz yalnızca hukuka aykırılığı denetler. İstinafta ise deliller yeniden değerlendirilebilir, tanık dinlenebilir ve yeni bir hüküm kurulabilir.

Kanun metnine Ceza Muhakemesi Kanunu sayfasından ulaşabilirsiniz.

Hangi Kararlar İstinafa Gider?

Ağır ceza mahkemesinin hükümleri kural olarak istinafa tabidir (CMK 272). Mahkûmiyet, beraat, ceza verilmesine yer olmadığı ve düşme kararları bu kapsamdadır.

  • Resen istinaf: On beş yıl ve daha fazla hapis cezası içeren hükümler, kimse başvurmasa bile bölge adliye mahkemesince incelenir.
  • İstinaf edilemeyen kararlar: Hapisten çevrilenler hariç 15.000 TL ve altındaki adli para cezaları. Üst sınırı 500 günü geçmeyen adli para cezası gerektiren suçlardan verilen beraat kararları. Kanunda kesin olduğu yazılı hükümler.
  • HAGB: Hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararına karşı 2024 değişikliğiyle itiraz yerine istinaf yolu açılmıştır.

Ağır ceza mahkemesinin görev alanı için Bursa ağır ceza avukatı yazımıza bakabilirsiniz.

Ağır Ceza Mahkemesi Kararına İstinaf Süresi

Ağır ceza mahkemesi kararına istinaf süresi, hükmün gerekçesiyle birlikte tebliğinden itibaren 2 haftadır (CMK 273). Bu düzenleme 1 Haziran 2024’te yürürlüğe girmiştir. Önceki dönemde süre 7 gündü ve hükmün açıklanmasından itibaren işliyordu. İnternetteki birçok içerik hâlâ eski süreyi yazmaktadır.

Dikkat: Süre, duruşmada kısa kararın okunmasıyla değil, gerekçeli kararın tebliğiyle başlar. Yine de uygulamada avukatlar süreyi korumak için kısa karardan hemen sonra süre tutum dilekçesi verir. Gerekçeli karar tebliğ edilince ayrıntılı gerekçe sunulur.

Süre hak düşürücüdür. Geç yapılan başvuru ilk derece mahkemesince reddedilir. Ret kararına bir hafta içinde bölge adliye mahkemesine itiraz edilebilir. Tebligatın usulsüz olması gibi durumlarda eski hâle getirme talep edilebilir.

Kimler Başvurabilir?

  • Sanık: Bizzat veya müdafii aracılığıyla.
  • Müdafi: Sanığın açık iradesine aykırı olmamak koşuluyla.
  • Katılan: Davaya katılan mağdur veya suçtan zarar gören. Katılma talebi reddedilenler de başvurabilir.
  • Cumhuriyet savcısı: Sanık lehine veya aleyhine.
  • Yasal temsilci ve eş: Sanığın yasal temsilcisi ve eşi, süre içinde kendi adlarına başvurabilir.

Savcının yönünü belirtmediği istinaf başvurusu, Yargıtay uygulamasında sanık lehine kabul edilir.

İstinaf Dilekçesi Nasıl Hazırlanır?

Ağır ceza mahkemesi kararına istinaf dilekçesi, kararı veren mahkemeye verilir. Zabıt kâtibine sözlü beyanla da başvuru yapılabilir. Beyan tutanağa geçirilir ve hâkim onaylar.

Zorunlu Unsurlar

  • Başvuranın adı, sıfatı ve adresi.
  • Hükmü veren mahkeme, esas ve karar numarası.
  • Hükmün istinaf edildiğine dair açık irade.
  • Tarih ve imza.

Sanık ve katılan için gerekçe göstermek zorunlu değildir (CMK 273/4). “Hükmü istinaf ediyorum” beyanı süreyi korur. Savcı ise aleyhe istinafta nedenlerini açıkça göstermek zorundadır. Savcının gerekçeli dilekçesi sanığa tebliğ edilir ve sanık iki hafta içinde cevap verebilir.

Etkili Bir Dilekçede Neler Bulunur?

  1. Delil değerlendirmesi: Hangi delilin yanlış değerlendirildiği somut olarak gösterilir.
  2. Eksik soruşturma: Dinlenmeyen tanık, alınmayan rapor ve incelenmeyen kayıtlar belirtilir.
  3. Suç vasfı: Fiilin daha hafif bir suçu oluşturduğu savunulur.
  4. İndirim nedenleri: Haksız tahrik, teşebbüs, etkin pişmanlık ve takdiri indirim talep edilir.
  5. Usul hataları: Savunma hakkının kısıtlanması, hukuka aykırı delil ve gerekçe yokluğu gibi mutlak bozma nedenleri ileri sürülür.
  6. Duruşma talebi: Tanık dinlenmesi veya yeni delil sunulması isteniyorsa duruşma açılması talep edilir.
  7. Tahliye talebi: Tutuklu sanık için tutukluluğun değerlendirilmesi istenir.

Hukuka aykırı delil tartışması için hukuka aykırı delil yazımıza, indirim nedenleri için haksız tahrik indirimi yazımıza bakabilirsiniz.

Tutuklu Sanığın Başvurusu

Tutuklu sanık, cezaevi müdürlüğüne yazılı veya sözlü beyanla başvurabilir (CMK 263). Beyan tutanağa bağlanır ve mahkemeye gönderilir. Tutanağın düzenlendiği tarih başvuru tarihi sayılır.

İstinaf Süreci Nasıl İşler?

Ağır ceza istinaf başvurusunda süre, merci ve olası kararlar (CMK 272-286, 2026)
Aşama Merci Süre veya sonuç
Süre tutum ve istinaf dilekçesi Kararı veren ağır ceza mahkemesi Gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 hafta
İlk inceleme Ağır ceza mahkemesi Süre geçmişse veya karar kesinse başvuru reddedilir
Karşı tarafa tebliğ ve cevap Ağır ceza mahkemesi Cevap süresi 2 hafta
Ön inceleme Bölge adliye mahkemesi ceza dairesi Yetki, süre ve istinafa tabi olma denetlenir
Esas incelemesi Bölge adliye mahkemesi ceza dairesi Esastan ret, düzelterek ret, bozma veya duruşma açarak yeni hüküm
Temyiz Yargıtay Koşulları varsa 2 hafta içinde

Ağır ceza mahkemesi kararına istinaf başvurusu, hükmün kesinleşmesini engeller (CMK 275). Dosya bölge adliye mahkemesine gönderilir. Bursa Adliyesi ve çevre ilçelerdeki ağır ceza mahkemelerinin kararları Bursa Bölge Adliye Mahkemesi ceza dairelerinde incelenir. Bu mahkemenin yargı çevresi Bursa, Balıkesir, Bilecik, Çanakkale, Kütahya ve Yalova illerini kapsar.

Bölge Adliye Mahkemesi Hangi Kararları Verir?

Ağır ceza mahkemesi kararına istinaf başvurusunda daire önce dosya üzerinden inceleme yapar (CMK 280). Dört sonuçtan biri çıkar.

  1. Esastan ret: Hükümde hukuka aykırılık, delillerde veya işlemlerde eksiklik yoktur. Hüküm aynen kalır.
  2. Düzelterek esastan ret: Hata yalnızca ceza hesabı gibi kolayca giderilebilen bir noktadadır. Daire düzeltir ve başvuruyu reddeder.
  3. Bozma: Mutlak hukuka aykırılık, eksik soruşturma veya davanın yeniden görülmesini gerektiren bir durum vardır. Dosya ilk derece mahkemesine gönderilir.
  4. Duruşma açarak yeni hüküm: Diğer hâllerde daire duruşma açar, delilleri yeniden değerlendirir ve kendi hükmünü kurar.

Mutlak bozma nedenleri arasında mahkemenin kanuna aykırı oluşması, hâkimin reddi, savunma hakkının kısıtlanması, hükmün gerekçesiz olması ve hukuka aykırı delile dayanması bulunur (CMK 289). Bozma hâlinde ilk derece mahkemesi bu karara direnemez (CMK 284).

İstinaf Duruşması

Duruşma açılırsa sanık çağrılır. Tutuklu sanık ses ve görüntü sistemiyle katılabilir. Tanıklar ve bilirkişiler yeniden dinlenebilir. Yargıtay’a göre daire, duruşma açmadan beraat kararını mahkûmiyete ya da mahkûmiyeti beraate çeviremez.

Aleyhe Değiştirme Yasağı

Ağır ceza mahkemesi kararına istinaf yoluna yalnızca sanık lehine gidilmişse yeni hüküm önceki cezadan daha ağır olamaz (CMK 283). Bu güvence sayesinde sanık, cezasının artması korkusu olmadan istinafa başvurabilir. Savcı veya katılan aleyhe istinaf etmişse yasak uygulanmaz ve ceza artabilir.

İstinaf Aşamasında Tutukluluk

Hükümle birlikte tutukluluğun devamına karar verilmiş olabilir. İstinaf aşamasında da tutukluluk incelemesi sürer. Dosya bölge adliye mahkemesine ulaşınca tahliye talebi daireye yapılır. Dosya henüz gönderilmemişse talep ilk derece mahkemesine sunulur. Ayrıntılar için tutuklama koşulları ve tutuklama kararına itiraz yazılarımıza bakabilirsiniz.

Bölge Adliye Mahkemesi Kararına Karşı Temyiz

Daire kararı her zaman kesin değildir. Temyiz yolu şu hâllerde açıktır.

  • Beş yıldan fazla hapis cezasına ilişkin hükümler.
  • Beş yıl ve altındaki cezayı artıran daire kararları.
  • On yıl ve üzeri hapis gerektiren suçlarda beraatin esastan reddi.
  • Hakaret, halkı kin ve düşmanlığa tahrik, Cumhurbaşkanına hakaret ve terör propagandası gibi özel suçlarda ceza miktarına bakılmaksızın.

Beş yıl ve altındaki hapis cezasına ilişkin esastan ret kararları ise kesindir. Temyiz süresi 2 haftadır ve dilekçe bölge adliye mahkemesine verilir. Temyiz sonrası süreç için Yargıtay bozma kararı sonrası süreç yazımızı okuyabilirsiniz.

İstinaf Ne Kadar Sürer?

Ağır ceza mahkemesi kararına istinaf incelemesi için kanunda kesin bir süre yoktur. Adalet istatistiklerine göre bölge adliye mahkemesi ceza dairelerinde ortalama inceleme süresi 2025 yılında yaklaşık 245 gündür. Tutuklu dosyalar öncelikli incelenir. Duruşma açılan ve bilirkişi incelemesi gereken dosyalarda süre uzar.

Sık Yapılan Hatalar

Ağır ceza mahkemesi kararına istinaf aşamasında şu hatalar sık görülür.

  1. Süreyi kısa karardan değil gerekçeli kararın tebliğinden saymak gerekirken tebligatı takip etmemek.
  2. Süre tutum dilekçesi verip gerekçeli dilekçeyi hiç sunmamak.
  3. Savcının aleyhe istinafına süresinde cevap vermemek.
  4. Duruşma ve tanık dinleme talebini açıkça yazmamak.
  5. Tutuklu sanık için tahliye talebini dilekçeye eklememek.
  6. Daire kararının temyize açık olup olmadığını kontrol etmeden süreyi geçirmek.

Yargılamanın bütünü için ceza davası süreci rehberimize bakabilirsiniz. Dosyanızın hangi aşamada olduğunu UYAP Vatandaş Portal üzerinden takip edebilirsiniz.

Avukata Sor

Ağır ceza mahkemesinden mahkûmiyet mi aldınız ve süre işliyor mu? İki haftalık süre gerekçeli kararın tebliğiyle başlar ve kaçırılırsa hüküm kesinleşir. Gerekçeli istinaf dilekçenizi, tahliye talebinizi ve duruşma isteminizi birlikte hazırlayalım. İstinaf ve temyiz aşamasını yürütecek bir Bursa ceza avukatı ile görüşebilirsiniz.

Danışmanlık ücretlidir. Hukuki danışmanlık, Avukatlık Kanunu ve TBB Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca ücrete tabidir.

Sık Sorulan Sorular

Ağır ceza mahkemelerinde istinaf başvuru süresi ne kadardır?

Süre, hükmün gerekçesiyle birlikte tebliğinden itibaren 2 haftadır. Bu süre 1 Haziran 2024’te 7 günden 2 haftaya çıkarılmıştır. Süre hak düşürücüdür.

Ağır ceza mahkemesi kararına itiraz nereye yapılır?

Hükme karşı itiraz değil istinaf yoluna gidilir. Dilekçe, kararı veren ağır ceza mahkemesine verilir ve dosya bölge adliye mahkemesine gönderilir. Bursa’daki dosyalar Bursa Bölge Adliye Mahkemesi ceza dairelerinde incelenir.

Hangi kararlar istinafa gitmez?

Hapisten çevrilenler hariç 15.000 TL ve altındaki adli para cezaları, üst sınırı 500 günü geçmeyen adli para cezası gerektiren suçlardan verilen beraat kararları ve kanunda kesin olduğu yazılı hükümler istinaf edilemez.

Hangi cezalar istinafa gider?

Ağır ceza ve asliye ceza mahkemelerinin hapis cezası içeren tüm hükümleri istinaf edilebilir. 15 yıl ve daha fazla hapis cezaları, başvuru olmasa bile kendiliğinden istinaf incelemesine tabidir.

Gerekçesiz istinaf dilekçesi yeterli mi?

Sanık ve katılan için evet. Yalnızca istinaf iradesini bildiren kısa bir dilekçe süreyi korur. Gerekçeler sonradan ayrı bir dilekçeyle sunulabilir. Savcı ise istinaf nedenlerini gerekçeli göstermek zorundadır.

Tutuklu sanık istinafa nasıl başvurur?

Tutuklu sanık, cezaevi müdürlüğüne yapacağı yazılı veya sözlü beyanla süresinde istinaf başvurusu yapabilir. Beyan tutanağa bağlanır ve mahkemeye gönderilir.

Yalnızca sanık istinaf ederse ceza artabilir mi?

Hayır. Yalnızca sanık lehine istinaf yoluna gidilmişse bölge adliye mahkemesi cezayı ağırlaştıramaz. Savcı veya katılan aleyhe istinaf etmişse bu yasak uygulanmaz.

İstinaf başvurusu infazı durdurur mu?

Evet. İstinaf başvurusu hükmün kesinleşmesini engeller. Hüküm kesinleşmeden infaz başlamaz. Tutukluluk ise ayrıca değerlendirilir ve istinaf aşamasında tahliye talep edilebilir.

Bölge adliye mahkemesi kararı temyiz edilebilir mi?

Beş yıldan fazla hapis cezasına ilişkin kararlar kural olarak temyiz edilebilir. Beş yıl ve daha az hapis cezasına ilişkin esastan ret kararları kesindir. Hakaret ve bazı özel suçlar istisnadır.

İstinaf incelemesi ne kadar sürer?

Adalet istatistiklerine göre bölge adliye mahkemesi ceza dairelerinde ortalama inceleme süresi 2025 yılında yaklaşık 8 aydır. Dosyanın kapsamı, tutuklu olup olmadığı ve dairenin iş yükü süreyi değiştirir.

Avukat Onaylı İçerik

Av. Süeda Kaya

Bu içerik, Bursa’da serbest avukatlık yapan Av. Süeda Kaya tarafından hazırlanmıştır. Metin, 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 263, 272, 273, 274, 275, 276, 279, 280, 281, 282, 283, 284, 286 ve 289. maddeleri ile 7499 sayılı Kanun’la yapılan değişiklikler esas alınarak 21 Ekim 2026 tarihinde güncellenmiştir.

  • Çalışma alanı: Ceza soruşturmaları, asliye ceza ve ağır ceza davaları, tutuklama ve adli kontrol itirazları, istinaf ve temyiz başvuruları.
  • Büro: Bağlarbaşı Mahallesi, 1. İhsaniye Caddesi, No:58, Kat:3, Daire:15/B, Osmangazi / Bursa
  • Telefon: 0551 530 04 16

Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır ve hukuki mütalaa değildir. Her dosya kendi koşullarına göre değerlendirilir. Ayrıntılı bilgi için Bursa avukat ana sayfamıza bakabilirsiniz.

Bir yanıt yazın

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir